Tegenlicht
@vprotegenlicht.bsky.social
Welcome to the real world. Prik door de waan van de dag en zie wat er schuilgaat achter de ontwikkelingen van vandaag.
https://t.mtrbio.com/tegenlicht
https://t.mtrbio.com/tegenlicht
De security forces die wereldwijd worden ingezet tegen demonstranten hebben de look van Darth Vader aangenomen, aldus wetenschapsfilosoof Donna Haraway. De anonimiteit van deze regeringstroepen drijft tot ontmenselijking: 'We zitten wereldwijd midden in een schokkend soort haat jegens migranten.'
February 3, 2026 at 9:56 AM
De security forces die wereldwijd worden ingezet tegen demonstranten hebben de look van Darth Vader aangenomen, aldus wetenschapsfilosoof Donna Haraway. De anonimiteit van deze regeringstroepen drijft tot ontmenselijking: 'We zitten wereldwijd midden in een schokkend soort haat jegens migranten.'
De strijd om olie, gas en mineralen heeft zich nu verplaatst naar de Noordpool. Want het smeltend ijs biedt economische kansen, maar bedreigt ook de levens van de oorspronkelijke bewoners.
'In de wereld van vandaag kan daar gemakkelijk een conflict ontstaan', zegt fotojournalist Kadir van Lohuizen.
'In de wereld van vandaag kan daar gemakkelijk een conflict ontstaan', zegt fotojournalist Kadir van Lohuizen.
February 1, 2026 at 10:03 AM
De strijd om olie, gas en mineralen heeft zich nu verplaatst naar de Noordpool. Want het smeltend ijs biedt economische kansen, maar bedreigt ook de levens van de oorspronkelijke bewoners.
'In de wereld van vandaag kan daar gemakkelijk een conflict ontstaan', zegt fotojournalist Kadir van Lohuizen.
'In de wereld van vandaag kan daar gemakkelijk een conflict ontstaan', zegt fotojournalist Kadir van Lohuizen.
Het is duidelijk: DNA-analyse heeft de toekomst. Maar hoe beschermen wij onze data?
Is een DNA-database de weg naar preventieve gezondheidszorg?
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal ► https://www.youtube.com/@UCOZCa3XjOpDfWuQFDy5fmQA Kijk ook de vorige Tegenlicht-aflevering me...
youtu.be
January 30, 2026 at 10:31 AM
Het is duidelijk: DNA-analyse heeft de toekomst. Maar hoe beschermen wij onze data?
Minder privacy betekent voor bigtechbedrijven vooral: meer data roven waarmee winst gemaakt kan worden. Wat Meredith Whittaker betreft, worden marketingpraat, mythes over superintelligentie en vage privacy-beloften veel te weinig bevraagd. 'Privacy washing in deze branche komt veel voor.'
January 27, 2026 at 4:14 PM
Minder privacy betekent voor bigtechbedrijven vooral: meer data roven waarmee winst gemaakt kan worden. Wat Meredith Whittaker betreft, worden marketingpraat, mythes over superintelligentie en vage privacy-beloften veel te weinig bevraagd. 'Privacy washing in deze branche komt veel voor.'
Tegen het argument ‘ik heb niets te verbergen’ zet Signal-baas Meredith Whittaker een confronterend gedachte-experiment: wat als al je berichten, twijfels, grapjes en intieme gesprekken openbaar en doorzoekbaar zouden zijn voor familie, collega’s en bazen?
Dit zijn de winnaars en verliezers van de grote dataroof volgens Signal-baas Meredith Whittaker
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal ► https://www.youtube.com/@UCOZCa3XjOpDfWuQFDy5fmQA Kijk ook de vorige Tegenlicht-aflevering me...
youtu.be
January 23, 2026 at 10:31 AM
Tegen het argument ‘ik heb niets te verbergen’ zet Signal-baas Meredith Whittaker een confronterend gedachte-experiment: wat als al je berichten, twijfels, grapjes en intieme gesprekken openbaar en doorzoekbaar zouden zijn voor familie, collega’s en bazen?
Privacy is volgens Signal-baas Meredith Whittaker geen luxe maar een mensenrecht. Daarom moet de infrastructuur helemaal op de schop. 'We kunnen gave dingen maken die onze integriteit niet compromitteren.'
January 22, 2026 at 1:39 PM
Privacy is volgens Signal-baas Meredith Whittaker geen luxe maar een mensenrecht. Daarom moet de infrastructuur helemaal op de schop. 'We kunnen gave dingen maken die onze integriteit niet compromitteren.'
Voor machthebbers zoals Poetin en Musk is de rechtsstaat een nutteloos obstakel, een onhandige barrière om ongelimiteerd hun macht uit te oefenen. Want zegt historicus Timothy Snyder: 'Als jij een individuele supermacht bent, is de rechtsstaat het enige wat jou kan tegenhouden.'
January 20, 2026 at 9:59 AM
Voor machthebbers zoals Poetin en Musk is de rechtsstaat een nutteloos obstakel, een onhandige barrière om ongelimiteerd hun macht uit te oefenen. Want zegt historicus Timothy Snyder: 'Als jij een individuele supermacht bent, is de rechtsstaat het enige wat jou kan tegenhouden.'
Hoeveel moeite doen we wel niet in het leven om plezier na te jagen en pijn te vermijden? En hoe succesvol is dat eigenlijk?
Inmiddels zijn we verworden tot genotzuchtige sensatiezoekers. Maar daarvoor betalen we een hoge prijs, zegt Amerikaans psychiater Anna Lembke.
Inmiddels zijn we verworden tot genotzuchtige sensatiezoekers. Maar daarvoor betalen we een hoge prijs, zegt Amerikaans psychiater Anna Lembke.
January 16, 2026 at 1:41 PM
Hoeveel moeite doen we wel niet in het leven om plezier na te jagen en pijn te vermijden? En hoe succesvol is dat eigenlijk?
Inmiddels zijn we verworden tot genotzuchtige sensatiezoekers. Maar daarvoor betalen we een hoge prijs, zegt Amerikaans psychiater Anna Lembke.
Inmiddels zijn we verworden tot genotzuchtige sensatiezoekers. Maar daarvoor betalen we een hoge prijs, zegt Amerikaans psychiater Anna Lembke.
China is nog altijd vastbesloten om Taiwan in te lijven. Biedt de Amerikaanse inval in Venezuela China een kans om zijn plannen voor Taiwan uit te voeren?
Fareed Zakaria, journalist bij onder andere CNN, ziet de VS Taiwan niet direct militair te hulp schieten als dat scenario werkelijkheid wordt.
Fareed Zakaria, journalist bij onder andere CNN, ziet de VS Taiwan niet direct militair te hulp schieten als dat scenario werkelijkheid wordt.
January 13, 2026 at 10:03 AM
China is nog altijd vastbesloten om Taiwan in te lijven. Biedt de Amerikaanse inval in Venezuela China een kans om zijn plannen voor Taiwan uit te voeren?
Fareed Zakaria, journalist bij onder andere CNN, ziet de VS Taiwan niet direct militair te hulp schieten als dat scenario werkelijkheid wordt.
Fareed Zakaria, journalist bij onder andere CNN, ziet de VS Taiwan niet direct militair te hulp schieten als dat scenario werkelijkheid wordt.
Monetair antropoloog Brett Scott legt uit waarom het misschien toch wel handig is om cash geld aan te houden in onze samenleving. De brandtrap in een hoge wolkenkrabber bezuinig je toch ook niet weg?
'Wat moet je doen met digitaal geld als de stroom uitvalt? Cash heeft een belangrijke crisisrol.'
'Wat moet je doen met digitaal geld als de stroom uitvalt? Cash heeft een belangrijke crisisrol.'
January 11, 2026 at 10:27 AM
Monetair antropoloog Brett Scott legt uit waarom het misschien toch wel handig is om cash geld aan te houden in onze samenleving. De brandtrap in een hoge wolkenkrabber bezuinig je toch ook niet weg?
'Wat moet je doen met digitaal geld als de stroom uitvalt? Cash heeft een belangrijke crisisrol.'
'Wat moet je doen met digitaal geld als de stroom uitvalt? Cash heeft een belangrijke crisisrol.'
Waarom hebben MasterCard, Visa, de bankensector en de Big Tech-bedrijven een broertje dood aan contant geld?
Wie profiteert er van een wereld zonder contant geld? | Brett Scott
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal.Waarom hebben MasterCard, Visa, de bankensector en de Big Tech-bedrijven een broertje dood aan ...
www.youtube.com
January 8, 2026 at 10:05 AM
Waarom hebben MasterCard, Visa, de bankensector en de Big Tech-bedrijven een broertje dood aan contant geld?
Mis niets en abonneer je op ons YouTube-kanaal via de link in bio!
January 6, 2026 at 10:45 AM
Mis niets en abonneer je op ons YouTube-kanaal via de link in bio!
'Door dat internationale recht nu zo te voeten te treden maken we heel veel stuk', zei voormalig diplomaat Berber van der Woude over Gaza.
We zien dit nu ook gebeuren in Venezuela. De zoveelste schending van 't internationaal recht door de VS. Het recht van de sterkste lijkt de overhand te krijgen.
We zien dit nu ook gebeuren in Venezuela. De zoveelste schending van 't internationaal recht door de VS. Het recht van de sterkste lijkt de overhand te krijgen.
January 6, 2026 at 10:03 AM
'Door dat internationale recht nu zo te voeten te treden maken we heel veel stuk', zei voormalig diplomaat Berber van der Woude over Gaza.
We zien dit nu ook gebeuren in Venezuela. De zoveelste schending van 't internationaal recht door de VS. Het recht van de sterkste lijkt de overhand te krijgen.
We zien dit nu ook gebeuren in Venezuela. De zoveelste schending van 't internationaal recht door de VS. Het recht van de sterkste lijkt de overhand te krijgen.
Heb jij een mening over de energietransitie? Kom dan naar de Tegenlicht Meet-up in Deventer en ga hierover in gesprek met andere Tegenlicht-kijkers! Je kunt je hier aanmelden:
Meet-up: Tegenlicht - Energietransitie, mythe en aquapolitiek
Over de afleveringen
Waarom de energietransitie een vorm van klimaatontkenning is
De energietransitie? Complete onzin, aldus de Franse historicus Jean-Baptiste Fressoz. Het idee dat we van hout zijn overgestapt op kolen, van kolen op olie, en nu olie gedagzwaaien om in plaats daarvan het pad te effenen voor groene, hernieuwbare energie blijkt helaas vooral een misleidende mythe.
Dat de vork nogal anders in de steel zit, lees je Fressoz’ boek More and More and More: An All-Consuming History waarin hij het verontrustende beeld schetst dat nieuwe energiebronnen de oude nooit hebben vervangen. Integendeel: ze hebben zich juist op elkaar gestapeld en zijn hevig verweven met elkaar, waardoor het totale energieverbruik alleen maar blijft toenemen. Vandaag verbranden we meer hout, kolen, olie en gas dan ooit, alle zonne- en windenergie ten spijt.
Fressoz laat zien hoe de term energietransitie door politici en oliebedrijven werd – en wordt – gebruikt om de schijn van verandering te wekken, terwijl de politiek en fossiele industrie in werkelijkheid nooit van zins waren iets te doen aan het veranderende klimaat, omdat dat zou betekenen dat de economie zou worden afgeremd.
Daarmee ondermijnt Fressoz het geloof in technologische vooruitgang en kapitalistische innovatie als oplossing voor de klimaatcrisis. Historisch gezien heeft elke zogenoemde energietransitie juist geleid tot uitbreiding van productie en verbruik. Ook moderne technologieën zoals koolstofopslag noemt hij schijnoplossingen: ze houden het idee in stand dat we kunnen doorgaan zoals altijd, zolang we maar iets efficiënter produceren.
Volgens Fressoz moeten we ons niet blindstaren op nieuwe technologie, maar nadenken over wat we doen met de CO2 die we blijven uitstoten. Ook in 2050 of 2070 zal CO2 een rol spelen in onze economie. De vraag is alleen: in dienst van wie? Wordt energie ingezet om menselijk welzijn te bevorderen, of om de rijkdom van de rijken der aarde te vergroten?
De kern van de klimaatkwestie is volgens Fressoz dan ook sociaal: het gaat om de herverdeling van macht en kapitaal.
De strijd om planet aqua
‘Klimaatverandering trekt zich niets aan van politieke grenzen,’ vertelt Jeremy Rifkin. En daarom zullen we volgens de econoom en politiek adviseur niet alleen onze grenzen moeten herzien, we zullen ander buitenlandbeleid moeten voeren.
In Rifkins toekomst laten we ons niet langer begrenzen door nationalistische of geopolitieke belangen, maar zal de wereld bestuurd worden vanuit bioregio’s. Niet zozeer omdat het een schitterend idee is of we het gewoon heel erg graag willen, maar omdat we geen andere keuze hebben.
Maar met bioregio’s alleen zijn we er nog niet. Willen we het hoofd boven water houden, dan hebben we ook een nieuwe economie nodig. Een economie die vooruitgang en groei anders benadert dan nu. Een economie waarin het klimaat, en met name water, leidend is.
We zijn afhankelijk van water, en toch nemen we het voor lief; slaan we nauwelijks acht op hoe we door klimaatverandering steeds vaker te maken hebben met recordhoge temperaturen, korte regenseizoenen en extreme droogte.
Dat kan zo niet langer, stelt Rifkin.
www.vpro.nl
January 2, 2026 at 10:03 AM
Heb jij een mening over de energietransitie? Kom dan naar de Tegenlicht Meet-up in Deventer en ga hierover in gesprek met andere Tegenlicht-kijkers! Je kunt je hier aanmelden:
Filosoof Heather Widdows ziet dat de eis om mooi te zijn voor veel mannen en vrouwen een drijvende kracht is in hun leven, een ‘moreel imperatief’ waar je je niet meer aan kunt onttrekken.
Maar volgens Widdows moeten we ons niet gek laten maken: 'We krijgen allemaal rimpels, we gaan allemaal dood.'
Maar volgens Widdows moeten we ons niet gek laten maken: 'We krijgen allemaal rimpels, we gaan allemaal dood.'
January 1, 2026 at 10:04 AM
Filosoof Heather Widdows ziet dat de eis om mooi te zijn voor veel mannen en vrouwen een drijvende kracht is in hun leven, een ‘moreel imperatief’ waar je je niet meer aan kunt onttrekken.
Maar volgens Widdows moeten we ons niet gek laten maken: 'We krijgen allemaal rimpels, we gaan allemaal dood.'
Maar volgens Widdows moeten we ons niet gek laten maken: 'We krijgen allemaal rimpels, we gaan allemaal dood.'
December 31, 2025 at 11:03 PM
'Als wij Facebook laten bepalen waar we onze aandacht aan besteden, dan bepaalt Facebook ook wat reëel voor ons is', stelt filosoof Hans Schnitzler.
Volgens hem staan we op een tweesprong: worden we definitief batterijen voor de machines, of behouden we onze autonomie en handelingsvrijheid?
Volgens hem staan we op een tweesprong: worden we definitief batterijen voor de machines, of behouden we onze autonomie en handelingsvrijheid?
December 30, 2025 at 10:03 AM
'Als wij Facebook laten bepalen waar we onze aandacht aan besteden, dan bepaalt Facebook ook wat reëel voor ons is', stelt filosoof Hans Schnitzler.
Volgens hem staan we op een tweesprong: worden we definitief batterijen voor de machines, of behouden we onze autonomie en handelingsvrijheid?
Volgens hem staan we op een tweesprong: worden we definitief batterijen voor de machines, of behouden we onze autonomie en handelingsvrijheid?
De digitale diensten uit Silicon Valley hebben onze maatschappij compleet geïnfiltreerd. Wat is onze eigen verantwoordelijkheid voor het vergiftigde leefklimaat van de online samenleving?
Maakt slimme technologie ons dom? Hoog tijd om je smartphone gedag te zwaaien
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal.Hoe gaan we de macht van Big Tech inperken? Met alleen strengere regels gaan we het niet redden...
www.youtube.com
December 29, 2025 at 7:03 AM
De digitale diensten uit Silicon Valley hebben onze maatschappij compleet geïnfiltreerd. Wat is onze eigen verantwoordelijkheid voor het vergiftigde leefklimaat van de online samenleving?
Nieuwe Tegenlicht Meet-up alert! In Wijkcentrum de Zaagtand in Hoorn gaan we het hebben over tijd, gebaseerd op de aflevering Tijdreizen met Rovelli. Wat is tijd nou eigenlijk? Kom naar de Meet-up en deel je gedachtes:
Meet-up: Tegenlicht - Waarom tijd niet bestaat
De wereld is volgens kwantummechanica relationeel, met andere woorden: de wereld wordt bepaald door wat wij doen en hoe wij ernaar kijken. De werkelijkheid die wij ervaren vooral ontstaat uit de interactie die we ermee hebben, betoogt theoretisch natuurkundige Carlo Rovelli.
www.vpro.nl
December 26, 2025 at 10:03 AM
Nieuwe Tegenlicht Meet-up alert! In Wijkcentrum de Zaagtand in Hoorn gaan we het hebben over tijd, gebaseerd op de aflevering Tijdreizen met Rovelli. Wat is tijd nou eigenlijk? Kom naar de Meet-up en deel je gedachtes:
Over de tegenstanders van vaccins in de VS die zelf op het internet onderzoek doen zegt wetenschapsfilosoof Donna Haraway het volgende:
'Onderzoek is niet iets wat je zo even doet. Als je niets organiseert om jouw waarheid te toetsen, doe je geen onderzoek.'
'Onderzoek is niet iets wat je zo even doet. Als je niets organiseert om jouw waarheid te toetsen, doe je geen onderzoek.'
December 25, 2025 at 9:32 AM
Over de tegenstanders van vaccins in de VS die zelf op het internet onderzoek doen zegt wetenschapsfilosoof Donna Haraway het volgende:
'Onderzoek is niet iets wat je zo even doet. Als je niets organiseert om jouw waarheid te toetsen, doe je geen onderzoek.'
'Onderzoek is niet iets wat je zo even doet. Als je niets organiseert om jouw waarheid te toetsen, doe je geen onderzoek.'
Enorme hoeveelheden geld—afkomstig van overheden en durfkapitalisten—worden geïnvesteerd in de ontwikkeling van autonome wapensystemen.
'Ik weet wel wat ik niet wil en dat is dat wij straks onze mensen tegen hun onbemande systemen hebben', aldus Maurits Korthals Altes, mede-oprichter Avalor AI.
'Ik weet wel wat ik niet wil en dat is dat wij straks onze mensen tegen hun onbemande systemen hebben', aldus Maurits Korthals Altes, mede-oprichter Avalor AI.
December 24, 2025 at 1:08 PM
Enorme hoeveelheden geld—afkomstig van overheden en durfkapitalisten—worden geïnvesteerd in de ontwikkeling van autonome wapensystemen.
'Ik weet wel wat ik niet wil en dat is dat wij straks onze mensen tegen hun onbemande systemen hebben', aldus Maurits Korthals Altes, mede-oprichter Avalor AI.
'Ik weet wel wat ik niet wil en dat is dat wij straks onze mensen tegen hun onbemande systemen hebben', aldus Maurits Korthals Altes, mede-oprichter Avalor AI.
Wat moeten we doen voor rechtvaardigheid?
Door problemen op te zoeken forceren we vooruitgang | Donna Haraway
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal. Over Donna Haraway De Amerikaanse bioloog en wetenschapsfilosoof Donna Haraway werd in de jare...
www.youtube.com
December 22, 2025 at 12:31 PM
Wat moeten we doen voor rechtvaardigheid?
Waarom laten we ons koloniseren door Amerikaanse techplatforms?
Zo nemen techplatforms de Europese economie over volgens Tim Wu
Support onze journalistiek, abonneer je op ons YouTube-kanaal. Echt rijk word je niet met werken. Dat weten we allemaal. Maar ook met kapitaal word je tegenw...
youtu.be
December 22, 2025 at 9:59 AM
Waarom laten we ons koloniseren door Amerikaanse techplatforms?
Maandag 12 januari organiseert Bibliotheek Neude een Tegenlicht Meet-up over onze aflevering De stille economische crisis. Hoe gaat het nu echt met de Nederlandse economie? Aanmelden kan hier:
Meet-up: Tegenlicht - De stille economische crisis
Waarom groeiende ongelijkheid jongeren berooft van hun toekomst volgens ex-bankier Gary Stevenson.
www.vpro.nl
December 19, 2025 at 10:22 AM
Maandag 12 januari organiseert Bibliotheek Neude een Tegenlicht Meet-up over onze aflevering De stille economische crisis. Hoe gaat het nu echt met de Nederlandse economie? Aanmelden kan hier:
Techbedrijven zoals Google en Meta investeren fors in AI om dezelfde reden als dat ze groot zijn geworden: voor onze tijd, onze aandacht en onze gedachten.
'Ze willen AI veranderen in een technologie die consumenten gevangenhoudt', aldus Tim Wu, hoogleraar digitaal recht aan Columbia University.
'Ze willen AI veranderen in een technologie die consumenten gevangenhoudt', aldus Tim Wu, hoogleraar digitaal recht aan Columbia University.
December 18, 2025 at 10:30 AM
Techbedrijven zoals Google en Meta investeren fors in AI om dezelfde reden als dat ze groot zijn geworden: voor onze tijd, onze aandacht en onze gedachten.
'Ze willen AI veranderen in een technologie die consumenten gevangenhoudt', aldus Tim Wu, hoogleraar digitaal recht aan Columbia University.
'Ze willen AI veranderen in een technologie die consumenten gevangenhoudt', aldus Tim Wu, hoogleraar digitaal recht aan Columbia University.